Rouwverwerking: Hoe naïef kun je zijn op je 65e?

6 jaar lang hebben Marijke Rood hart en ik kunnen toeleven naar dat ene moment; dat moment waar je het samen wel regelmatig over hebt, maar ook dat moment waarvan je absoluut niet wil dat het je leven, althans wat je daar nog van gegund is, gaat beheersen.

Als het onvermijdelijke dan werkelijkheid wordt, kunnen er, dat was althans mijn idee, in extremis feitelijk 2 dingen gebeuren: je kunt volledig instorten of je krijgt nog meer kracht om te doen wat gedaan moet worden en dan verder te gaan.

IMG_6344

Alle zaken rondom het overlijden en de crematie, hadden Marijke Rood hart en ik ruim 2 jaar geleden allemaal al geregeld en toen ik een week na de crematie, geheel volgens opdracht van Marijke Rood hart een aan mij gerichte brief opende en las, stond daar onder anderen in dat ze hoopte dat ik nog een tijdje een gezellig leven zou hebben en dat ik lekker op vakantie zou gaan.

Een paar dagen na de crematie ben ik weer gaan werken en vervolgens heb ik de caravan gehaald en ben ik –met 2 prachtige vakantiefoto’s van Marijke Rood hart– voor ruim 3 weken vertrokken naar Toscane.

Ik kreeg van veel mensen te horen dat ze me dapper vonden dat ik dat kon, maar het kostte me totaal geen moeite. De laatste 2 jaar was Marijke Rood hart al niet echt meer in staat om in de vakantie structureel dingen te doen en rijden met de caravan deed ik altijd al als enige.

IMG_6165

De vakantie zelf bleek, ondanks dat ik Marijke Rood hart elke dag miste, een verademing; even helemaal niks doen…. en wat bleek…. ik was daar erg goed in. Waar ik echter totaal geen rekening mee had gehouden, was dat ik steeds meer moeite begon te krijgen met “iets doen” en dat alleen al het kijken naar een foto van Marijke Rood hart of het horen van een liedje, mij emotioneerde en soms zelfs leidde tot enorme huilbuien.

Is dat erg? Nee natuurlijk niet, maar ik was blijkbaar zo naïef geweest om te denken dat de fases van rouwverwerking (ontkenning, woede, onderhandelen, verdriet en aanvaarding)zoals ik die ook vanuit mijn eigen werk ken en aan anderen meegeef, ter overdenking, op mij niet van toepassing zouden zijn Denkende emoticon.

Is er bij mij dan (echt) sprake van ontkenning? Ik denk inmiddels dat het antwoord daarop zowel “Ja” als “Nee” moet zijn. “”Nee” omdat de realiteit dat Marijke Rood hart er niet meer is, bij mij wel aanwezig is. “Ja” omdat ik, zelfs na 3 maanden, nog steeds het gevoel heb, dat ze er ooit weer een keer “zal zijn”. Ik kan nog steeds emotioneel worden en huilen als ik een foto zie, of iets lees wat anderen over haar en haar bijzondere kijk op het leven met uitgezaaide (borst)kanker hebben gezegd of geschreven, maar als ik dan foto’s zie van de laatste dagen, zie ik ook dat haar lichaam echt op was; haar geest wilde nog wel, maar het lichaam kon het niet meer aan en dat geeft mij dan ook wel troost.

IMG_7368

Mogelijk komen ook de andere fases vandaag of morgen ook voor mij nog aan de orde, maar dat zie ik dan wel weer. Als mensen nu aan mij vragen hoe het gaat, antwoord ik volmondig: “Het gaat goed met me” en als mensen dichtbij me dan vragen: “… en als je eerlijk bent?”, dan krijgen ze hetzelfde antwoord.

Het gaat ook goed met me; ik werk, ik eet gezond, het huis ziet er keurig uit, ik pak regelmatig een terrasje, ga uit eten, ontmoet vrienden, ik lees, ik puzzel, ik kijk met plezier series (films duren me te lang en sport kijken kan me niet meer boeien), ga binnen enkele  weken weer op vakantie en heb het financieel, ook als ik straks met pensioen ga, allemaal goed op orde.

Wat ik echter wel merk, is dat mijn energiehuishouden te wensen overlaat. Ik wandel elke ochtend ongeveer 8 kilometer, maar als ik voor mijn werk een opdracht heb gedaan en die ‘s middags moet afronden, kan ik me daar regelmatig niet toe zetten. Vrijdag is mijn parttime dag en die wilde ik gebruiken voor huishoudelijke klussen, maar in de praktijk ben ik blij dat ik een dag helemaal NIKS MOET. Zaterdag pak ik dan vervolgens wel alles aan wat ik wilde doen; soms in een paar uur achter elkaar en soms verspreid over de hele dag.

Ik ben omringd door hele lieve kinderen, vrienden en collega’s, die niet wachten tot ik iets van me laat horen, maar die mij ook zelf actief benaderen, bijvoorbeeld om mij te vragen ergens mee naar toe te gaan en uiteraard heb ik elke dag profijt van het motto dat Marijke Rood hart heeft meegegeven: “Alles blijft hetzelfde, maar dan anders…”.

Geplaatst in DVDGuy's Blog, Gedachten | 3 Reacties

Nooit uit mijn gedachten…

IMG_7195

Geplaatst in Gedachten | 2 Reacties

Alles blijft hetzelfde, maar dan anders… Part II

Vandaag is het in meerdere opzichten een heel bijzondere dag en die begint, zoals tegenwoordig elke dag voor mij begint, met het om 5:30 uur starten met het lopen van mijn rondje Binnenschelde. Ook vandaag kies ik er voor om rechts om te lopen, waardoor ik afsluit met het natuurpark gedeelte.

IMG_7101IMG_7104

Iets voorbij zwembad De Schelp staat een  camper met een oude Amerikaanse cabrio.

IMG_7105

Tegenwoordig kan ik, als ik het zwembad voorbij ben, linksaf het natuurgebied in en dat loopt heerlijk relaxed.

IMG_7106IMG_7108

IMG_7109IMG_7110

IMG_7111

Als ik om 6:45 uur weer thuis ben, sproei ik eerst de tuin en dan ga ik douchen en vervolgens geniet ik van een eenvoudig ontbijt dat bestaat uit 2 crackers met kaas, vers geperste sinasappelen en een banaan.

Om 9:00 uur heb ik een afspraak bij Zoom en Zegestede inzake de asbestemming. Marijke heeft er voor gekozen om bijgezet te worden aan de rand van de vijver in het urnenpark. Er komt dan een granieten urn met daarin gegraveerd de naam, geboortedatum en datum overlijden. De granieten leliebladeren en granieten urnen vormen een harmonieus geheel met de natuurlijke omgeving en de diverse beelden die in het urnenpark zijn geplaatst.

IMG_7114

IMG_7118IMG_7121

Omdat vandaag, 16 juli 2018, haar verjaardag, niet mogelijk was omdat er te weinig voorbereidingstijd was en onze trouwdag (16 december) dit jaar op zondag valt, waardoor dat ook geen optie is, heb ik besloten de as mee naar huis te nemen, tot de kinderen en ik een geschikte datum hebben gevonden om de as bij te zetten.

Ik heb vandaag met onze vrienden Noortje en Hans afgesproken om samen te gaan lunchen bij het Spuihuis –inderdaad, het zelfde restaurant, waar ik afgelopen zaterdag ook met de kinderen heb gegeten- en als ik even na 12:00 uur aankom, zitten zij al met een drankje op het terras.

IMG_7123IMG_7124

Ik heb een leuke foto van Marijke -vorig jaar genomen op een terras in de Provence-meegenomen en die zet ik op tafel en dat geeft mij een goed gevoel Rood hart.

We krijgen vooraf dezelfde amuse als afgelopen zaterdag: gazpacho van tomaat met mango-ijs en afgedekt met romig opgeklopte kerrie. We kiezen allemaal voor een hoofdgerecht met een dessert.

IMG_7130

Hans heeft de Zeebaarsfilet en Noortje en ik hebben met kreeft gevulde ravioli. We drinken er een heerlijk glas droge  rosé bij.

IMG_7125IMG_7128

Het smaakt allemaal zoals we gewend zijn; fantastisch. Noortje kiest voor de Creme Brulee , terwijl Hans en ik de Mascarpone (Pure chocolademousse, mokka en ristretto) nemen.

IMG_7134IMG_7133

We sluiten af met een lekker kopje koffie, waarbij makarons, nougat en kokoskoekjes geserveerd wordt.

IMG_7135IMG_7136

Het is 15:15 uur als we afscheid nemen; we zijn het er allemaal over eens, het was helemaal in de geest van Marijke Rood hart.

IMG_7137

Als ik thuis ben, ga ik nog even aan het werk, waarna ik om 16:15 uur op  de fiets stap om naar de Grote Markt te rijden, waar ik op het terras van de Bourgondiër heb afgesproken met onze vrienden Vera en Rene.

IMG_7143IMG_7140

Terwijl ik op hen wacht, neem ik vast een glaasje droge rosé; Marijke vond de rosé hier altijd te zoet en men schenkt nu ook een Pinot Grigio  Rosé en die zou ze absoluut lekker hebben gevonden Emoticon die tong uitsteekt.

Vera en Rene hebben onderweg, ondanks dat het vakantie is, toch last gehad van files en zij komen rond de klok van 17:00 uur aan. We halen gezellig herinneringen op.

1403a3c8-ab14-4060-851e-b6bbc23b6abc

Om 19:00 uur zijn we klaar om te bestellen en we kiezen er allemaal voor om vandaag uitsluitend een hoofdgerecht te nemen. Vera neemt de beenham en Rene en ik gaan voor het gegratineerde vispotje.

IMG_7144IMG_7145

IMG_7146

We sluiten af met een kopje koffie en om 20:30 uur nemen we afscheid; het was vandaag een heel bijzondere dag, maar Marijke was ook een heel bijzonder mens Rood hart.

Geplaatst in (Uit)Eten, Dagelijkse beslommeringen, Gedachten, Marijke | 3 Reacties

De winter en mijn lief zijn heen

IMG_6165

De winter en mijn lief zijn heen.
Er zit een merel op het dak,
zijn keel beweegt, zijn snavel beeft
alsof hij in zichzelve sprak.

Hij luistert: uit een verre boom
klinkt als het ketsen van twee stenen
een vonkenregen van verlangen
zo luid, zo helder en zo bang.

De merel stort zich met een kreet
vol wildheid in de voorjaarsvlagen.
Ik kan het bijna niet verdragen:
mijn voorjaar en mijn lief zijn heen.
———————————————
M. Vasalis uit ‘Vergezichten en gezichten’ (1954)

Geplaatst in Gedachten | 3 Reacties

Alles blijft het zelfde, maar dan anders…

IMG_4704

IMG_4703

Vandaag is dan het moment aangebroken om daadwerkelijk afscheid te nemen van mijn lieve, sterke en dappere Marijke, 43 jaar mijn grote liefde en maatje en de (schoon)moeder van onze kinderen Jamie en Mike, Nick en Diana en de oma van onze (bonus)kleinkinderen, Finn, Eefke, Dhara en Kaelen.

IMG_4875

Marijke is de afgelopen week bij mij gebleven en zij wordt om 12:45 uur in haar speciaal uitgezochte kist gelegd voor het laatste stukje van haar laatste reis. Op haar uitdrukkelijke verzoek, wordt zij in een witte auto naar het crematorium gebracht.

IMG_5081IMG_5085

IMG_5086

Als we bij het crematorium aankomen, kunnen wij in afwachting van het in gereedheid brengen van de aula, in een aparte ruimte een kopje koffie of vergelijkbaar drinken.

IMG_5088IMG_5090IMG_5091

IMG_5094

Marijke had al in 2016 aangegeven welke muziek zij gedraaid wilde hebben en daar hebben de kinderen en ik, elk een muziekstuk aan toegevoegd.

Bij binnenkomst klinkt de Peer Gynt Suite No.1, Op. 46 (Morning Mood) van Edward Grieg en als iedereen zit, neemt de uitvaartleider, Cees van de Boom het woord, waarna we luisteren naar The Look of Love van Dusty Springfield, Fields of Gold van Eva Cassidy en Ain’t No Mountain High Enough van Marvin Gaye.

Marieke Breunisse en Mirjam Velting spreken vervolgens namens de Borstkanker Vereniging Nederland (BVN) en zij sluiten af met het prachtige gedicht van Marijke, “Nooit meer onbevangen”.

Nu wordt nog eens duidelijk wat Marijke allemaal voor anderen heeft betekend.

Hierna luisteren we naar Your Song van Elton John, Het was een mooie dag van Blof en Show must go on!!!!! van Queen.

Onze vriendin Vera Sieveking houdt vervolgens een prachtig toespraak.

De muziek spitst zich nu steeds meer toe op de emotionele kanten van het naderende afscheid. We luisteren met tranen in de ogen naar Dat ik je mis van Maaike Ouboter en Breng me naar het water van Marco Borsato.

Vervolgens spreek ik, waarbij de kinderen mij letterlijk rugdekking geven.

Tot slot luisteren we naar Ik heb je lief van Paul de Leeuw en op uitdrukkelijk verzoek van Marijke sluiten we af met Hero van Gladys Knight & the Pips.

Er is nu voor de aanwezigen gelegenheid om even persoonlijk afscheid te nemen en bij het verlaten van de zaal luisteren we naar Nocturne in E flat major Op.9 No 2 van Frédéric Chopin. Omdat er meer dan 100 aanwezigen zijn, wordt het nummer een aantal maal herhaald.

IMG_5097IMG_5096

Als de laatste de aula verlaten heeft, hebben wij gelegenheid om afscheid te nemen.

c5744c1b-84e4-4d0d-8c81-5254841940d7a2034ec8-9346-40cf-be85-874688d2c2b4

34bcae52-6038-4649-b736-1f0bfcca7858

Rust zacht lieverd; voor altijd in onze Rood hart Rood hart. We zullen je nooit vergeten Rode lippen.

Nadat de condoleance om 17:00 uur is beëindigd, rijden we even naar huis om ons om te kleden, waarna we naar de Bourgondiër op de Grote Markt gaan, om in stijl, met een hapje en een drankje deze dag in de geest van Marijke af te sluiten.

eca67a2f-4c5e-43cf-9991-4dec05be28c72110ad14-5af0-404c-aa31-5b187c22df17

IMG_5100IMG_5102

IMG_5099IMG_5101

IMG_5103

IMG_51045634a4c5-3b9d-40d0-baca-1424a155cc50

f2f03599-8b6c-4319-9fd5-c545962bfbcc

We hebben vandaag het leven van Marijke gevierd en het is exact geweest zoals Marijke zich dat zelf had voorgesteld.

Geplaatst in Borstkanker | 6 Reacties

Omdenken: Positief (bezig met leven) versus negatief (bezig met dood)

Altijd zijn we positief gebleven en op het laatst probeerden we nog te genieten van een uurtje dat Marijke zich even beter voelde en ik ben er van overtuigd dat dit Marijke extra kracht heeft gegeven.

We hebben er letterlijk tot de laatste dag, samen alles wat er mogelijk was, uitgehaald.

IMG_4513

De afgelopen dagen heb ik de foto’s en filmpjes die ik dagelijks maakte nog eens op mijn gemak bekeken en wat me dan echt opvalt, is dat ik nu duidelijk zie, dat ze de laatste dagen, steeds minder energie had.

Bekijk je het positief, dan concentreer je je op dat kwartietje of zelf uurtje dat het even beter gaat, maar als je het vanuit de minder positieve of de negatieve manier (misschien moet ik wel gewoon zeggen de realiteit?) bekijkt, zie je dat het dus eigenlijk 23 uur of meer, helemaal niet goed gaat en dat het elke dag minder gaat.

Ik blijf van mening – en weet zeker dat Marijke dat zou onderschrijven- dat de positieve benadering je uiteindelijk veel meer oplevert. Je bent dan namelijk bezig met leven en als je bewust of onbewust kiest voor de negatieve benadering, ben je bezig met de dood.

Geplaatst in Borstkanker | 4 Reacties

Afscheid nemen bestaat niet

IMG_3663

Geplaatst in Borstkanker | Getagged , , | 23 Reacties

Liefde is………. ook loslaten

 

IMG_4630

Geplaatst in Borstkanker, Gedachten | Getagged , | Één reactie

Pluk de dag(en): Rondje Binnenschelde II

Het weer is beduidend slechter dan afgelopen week, maar we willen er toch even samen uit en daarom besluiten we om nogmaals het rondje Binnenschelde te lopen en dat sluiten we dan op de Boulevard af met een lekker ijsje.

IMG_4401

We lopen om praktische redenen het rondje in de zelfde richting als vorige week.

IMG_4404IMG_4405

IMG_4406IMG_4419

Vanwege het weer zijn alle terrassen gesloten, maar gelukkig kunnen we ook binnen zitten. We kiezen beiden voor de notenmelange, bestaande uit noten-ijs, mokka-ijs en vers gebrande hazelnoten.

IMG_4407IMG_4408IMG_4412

Het smaakt ook nu weer geweldig Emoticon die tong uitsteekt.

IMG_4409

Als ik heb afgerekend, lopen we samen nog even naar het nieuwbouwproject St. Jacobsschelp, waar vanaf eind 2018 appartementen te huur zijn.

IMG_4416IMG_4418

Het is al bijna 17:00 uur als we weer thuis zijn; we hebben vandaag ruim 11 kilometer gelopen.

Geplaatst in Borstkanker, Dagelijkse beslommeringen | 2 Reacties

Koningsdag 2018: Diana & Nick

Vandaag komen Diana & Nick met de kinderen en Marijke heeft, net zoals ze voor Dhara gedaan heeft, ook voor Kaelen een bijzonder verjaardagscadeau gekocht, namelijk een houten garage.

IMG_4317IMG_4315

Dhara heeft voor oma een prachtige tekening gemaakt en die krijgt een speciaal plekje, zodat oma er ieder moment van kan genieten.

IMG_4323IMG_4320

Nick heeft nog een verjaardagscadeau bij zich dat hij van Noortje en Hans aan mij moest overhandigen. De tekst is, zoals altijd bij Noortje en Hans, heel toepasselijk.

IMG_4322IMG_4367

Diana heeft 2 heerlijke taarten mee genomen, een Sinasappelvlaai en een Red Velvet cake.  Marijke wil graag van beiden een stukje proeven Emoticon die tong uitsteekt.

IMG_4388IMG_4390

IMG_4326IMG_4327

Dhara wil graag buiten spelen en Nick en ik besluiten om naar een verderop gelegen speeltuintje te lopen; zijn we er ook eventjes uit.

IMG_4331IMG_4335

Als Dhara is uit gespeeld, wandelen we nog een stukje door het natuurpark, dat aan de rand van de Bergse Plaat ligt.

IMG_4339IMG_4338

IMG_4343

Thuis gekomen, is het voor de kinderen tijd om te eten. Kaelen krijgt een flesje en Dhara eet een aantal cracottes.

IMG_4345IMG_4347

En dan is het alweer tijd om naar huis te gaan. Dhara geeft oma vandaag een wel heel speciale knuffel.

IMG_4349

IMG_4361IMG_4353

Nadat we gegeten hebben, geniet Marijke van een bak verse Hollandse aardbeien met slagroom, terwijl we samen naar de samenvatting van Koningsdag kijken.

IMG_4369IMG_4382

Ondanks dat Marijke zich vandaag niet echt goed voelde, is het al met al een mooie dag geweest.

Geplaatst in Borstkanker, Dagelijkse beslommeringen | Één reactie